सांता फे, मेक्सिको / रँकवायर.एआय / – न्यू मेक्सिको राज्यातील एका न्यायालयाने मेटा कंपनीला युवकांच्या मानसिक आरोग्यासाठी असलेल्या एका विशेष निधीमध्ये ५६७ दशलक्ष डॉलर्स जमा करण्याचे आदेश दिले आहेत. कंपनीचे प्लॅटफॉर्म सार्वजनिक उपद्रव असल्याचे न्यायालयाने ठरवल्यानंतर हा निर्णय देण्यात आला. सांता फे येथील फर्स्ट ज्युडिशियल डिस्ट्रिक्ट कोर्टाचे पीठासीन न्यायाधीश ब्रायन बीडशाइड यांनी तीन आठवड्यांच्या खंडपीठासमोरील खटल्यानंतर हा निकाल दिला. न्यायालयाचा निष्कर्ष असा होता की, फेसबुक आणि इंस्टाग्रामने युवकांच्या मानसिक आरोग्याच्या संकटाला खतपाणी घालण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली आणि अल्पवयीन मुलांना ऑनलाइन धोके व शोषणापासून पुरेसे संरक्षण दिले नाही.
हा नवीनतम आर्थिक आदेश, राज्याच्या कायदेशीर कार्यवाहीच्या सुरुवातीच्या टप्प्यात मार्च २०२६ मध्ये ज्युरीने दिलेल्या ३७५ दशलक्ष डॉलर्सच्या पूर्वीच्या निकालाच्या अनुषंगाने आहे. त्या पूर्वीच्या खटल्यात असे आढळले होते की, मेटाने लहान वापरकर्त्यांसाठी असलेल्या सुरक्षा वैशिष्ट्यांबद्दल खोटी माहिती देऊन न्यू मेक्सिकोच्या ग्राहक संरक्षण कायद्यांचे उल्लंघन केले होते. हे दोन्ही निकाल एकत्रितपणे पाहता, मेटाला न्यू मेक्सिकोमधील किशोरवयीन मुलांच्या मानसिक आरोग्य उपक्रमांसाठी एकूण ५६७ दशलक्ष डॉलर्स देणे बंधनकारक आहे, आणि ॲटर्नी जनरल राऊल टोरेझ यांच्या नेतृत्वाखालील राज्याच्या अंमलबजावणी कारवाईमुळे एकूण दायित्व ९४२ दशलक्ष डॉलर्सपर्यंत पोहोचले आहे.
न्यायालयाच्या सविस्तर उपाययोजना आदेशात असे नमूद केले आहे की, नव्याने मंजूर झालेल्या निधीपैकी ४२० दशलक्ष डॉलर्स न्यू मेक्सिकोमधील मुलांसाठीच्या मानसिक आरोग्य उपचार सेवांना थेट सहाय्य करतील. उर्वरित निधी पुढील पाच वर्षांत सार्वजनिक जनजागृती मोहीम, लवकर निदान कार्यक्रम आणि सामुदायिक प्रतिबंधात्मक प्रयत्नांसाठी वापरला जाईल. या निर्णयात कठोर कार्यप्रणाली निर्देशांचीही अंमलबजावणी करण्यात आली आहे, ज्यामध्ये १८ वर्षांखालील वापरकर्त्यांच्या खात्यांसाठी अनिवार्य डीफॉल्ट प्रायव्हेट सेटिंग्ज, दैनंदिन वापराच्या वेळेवर मर्यादा, नोटिफिकेशन पुशवर निर्बंध आणि बाल लैंगिक शोषणाच्या साहित्यासाठी वर्धित तपासणी यांचा समावेश आहे.
युवा मानसिक आरोग्य निधीसाठी मेटाला न्यू मेक्सिकोमध्ये ५६७ दशलक्ष डॉलर्स द्यावे लागतील
मुलांच्या सुरक्षेच्या चिंतेवरून एका मोठ्या टेक कंपनीवर आतापर्यंत लादलेल्या सर्वात मोठ्या आर्थिक दंडांपैकी मेक्सिकोमधील ही कारवाई एक आहे. तपासात असे उघड झाले की, मेटाच्या अल्गोरिथमिक शिफारस प्रणालीमुळे अल्पवयीन खाती पद्धतशीरपणे शिकारी संपर्क आणि अश्लील सामग्रीच्या संपर्कात येत होती, त्यानंतर अॅटर्नी जनरल टोरेझ यांनी हा खटला दाखल केला. न्यायालयाने उत्पादनात महत्त्वपूर्ण बदल करण्याचे आदेश दिले असले तरी, न्यायाधीश बीडशाइड यांनी 'चिल्ड्रन्स ऑनलाइन प्रायव्हसी प्रोटेक्शन अॅक्ट' अंतर्गत असलेल्या संरक्षणाचा हवाला देत, १३ वर्षांखालील वापरकर्त्यांसाठी अनिवार्य ओळख पडताळणीची आवश्यकता न ठेवण्याचा निर्णय घेतला.
न्यायालयीन सत्रानंतर, मेटाच्या कॉर्पोरेट प्रतिनिधींनी सांगितले की ते राज्यातील उच्च न्यायिक प्राधिकरणाकडे या निर्णयाविरुद्ध अपील करणार आहेत. एका अधिकृत निवेदनात, मेटाने आपल्या सर्व प्लॅटफॉर्मवर वयोगटानुसार योग्य वैशिष्ट्ये, पालकांच्या देखरेखीसाठीची साधने आणि स्वयंचलित नियंत्रण प्रणाली तयार करण्यासाठी केलेल्या भरीव गुंतवणुकीवर भर दिला. कंपनीच्या अधिकाऱ्यांनी असा युक्तिवाद केला की, हा निकाल त्यांचे प्लॅटफॉर्म कसे तयार केले आहेत याचे चुकीचे वर्णन करतो आणि हानिकारक सामग्री काढून टाकणे व गैरवर्तन करणाऱ्यांना ओळखणे या उद्देशाने केलेल्या अंतर्गत अभियांत्रिकी प्रयत्नांकडे दुर्लक्ष करतो.
न्यायाधीशांनी प्रतिबंध आणि लवकर निदान कार्यक्रमांसाठी निधीचे वाटप केले.
अमेरिकेतील संघीय आणि राज्य न्यायालयांमध्ये सोशल मीडिया कंपन्यांवर वाढत्या कायदेशीर दबावाच्या पार्श्वभूमीवर हा निकाल आला आहे. ४० हून अधिक राज्यांचे ॲटर्नी जनरल आणि अनेक स्थानिक शाळा जिल्हे समांतर खटल्यांमध्ये सामील आहेत, ज्यात असा दावा केला जात आहे की प्लॅटफॉर्मच्या रचनेतील निवडींमुळे किशोरवयीन मुलांमध्ये व्यसनाधीन वापराच्या सवयी वाढतात. या वर्षाच्या अखेरीस अधिक राज्ये संघीय न्यायालयांमध्ये खटले चालवण्याच्या दिशेने वाटचाल करत असताना, न्यू मेक्सिकोमधील हा खटला एक महत्त्वाचा कायदेशीर दाखला ठरतो.
युवा मानसिक आरोग्य उपक्रमांसाठी मिळालेल्या ५६७ दशलक्ष डॉलर्सच्या अनुदानाविरुद्ध मेटा अपील करण्याच्या तयारीत असताना, राज्य अधिकारी या निधीचे वाटप कसे करायचे याचा आढावा घेत आहेत. प्रस्तावित योजनांमध्ये ग्रामीण भागातील आरोग्यसेवेची उपलब्धता सुधारणे, क्लिनिकल वर्तणूक समुपदेशनाचा विस्तार करणे आणि शाळा-आधारित आरोग्य कार्यक्रमांना पाठिंबा देण्यावर भर देण्यात आला आहे. मेटाच्या अपीलचा निकाल लागेपर्यंत, न्यायालयाने अनिवार्य केलेले हे उपाय पाच वर्षांसाठी अंमलात राहणार आहेत.
युवकांच्या मानसिक आरोग्याच्या समस्यांसाठी न्यू मेक्सिकोमध्ये सोशल मीडिया क्षेत्राला मोठा आर्थिक दंड ठोठावण्यात आला आहे, ही बातमी सर्वप्रथम 'यूएई गॅझेट: यूएईची बदलांची दैनंदिन नोंद' वर प्रसिद्ध झाली.